Reklama
piątek, 28 czerwca 2019 00:02

W stylu „belle epoque”

Napisane przez  Administrator

Wywiad z prof. dr. hab. Markiem Figlerowiczem, dyrektorem Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN

Centrum Innowacyjności i Edukacji Społecznej – ścisłe i efektywne powiązanie badań podstawowych z innowacyjną działalnością i popularyzacją nauki 

Panie Profesorze spotykamy się dziś, aby porozmawiać o planach związanych z urokliwym obiektem położonym przy ul. Wieniawskiego, który obecnie jest w dość opłakanym stanie...

 

... budynek kupił Instytut od miasta z zamiarem przywrócenia go społeczeństwu. Myślę tu nie tylko o jego pięknej secesyjnej architekturze, charakteryzującej się zachwycającym bogactwem głównie roślinnej ornamentyki, ale również o nowej roli, ośrodka badań i edukacji. Planując remont willi przy ul. Wieniawskiego 21/23 przyjęliśmy, iż stanie się nowoczesnym centrum nauki przy zachowaniu splendoru architektury miejskiej. Abstrahując od ówczesnej sytuacji społeczno-politycznej przyznać trzeba, że przełom XIX i XX wieku był dla Poznania wyjątkowo pomyślnym okresem. Miasto bogaciło się i przekształcało w nowoczesną metropolię.

Ostatnie trzy dziesięciolecia XIX wieku i pierwszych kilkanaście lat XX wieku
w Europie, przeszły do historii jako „piękna epoka”. Rzeczywiście, czasy były niezwykłe. Nastąpił szybki rozwój nauki i techniki, kwitła literatura, sztuka, muzyka, teatr, powstało kino i kabaret. Europa rządziła światem i wszystko wskazywało na to, że dla człowieka nie ma nic niemożliwego. Wszystko skończyło się w 1914 roku.

Zaskakująca jest Pańska dbałość nie tylko o sprawy naukowe, ale i o dziedzictwo historyczne...

… zaskakująca jest również historia tego budynku. Pierwszym posiadaczem willi był Apolinary Jan Michalik twórca słynnej w całej Polsce Jamy Michalikowej, która do dziś działa w Krakowie. W roku 1919 pan Apolinary sprzedał krakowski majątek i wraz z rodziną wyjechał do Poznania, skąd pochodziła jego małżonka, Stefania Izabela, wnuczka wielkopolskich Skrzetuskich.

Do Poznania przywieźli znaczną część wyposażenia lokalu, który przez lata funkcjonował jako główne miejsce spotkań bohemy krakowskiej, szczególnie tej młodopolskiej. W pięknej willi przy ul. Wały Wazów, dziś, Wieniawskiego – realizował marzenie życia, prowadzenie luksusowego pensjonatu. Zamieszkiwali w nim często aktor i reżyser Ludwik Solski, aktorka Maria Malicka, wileński malarz Kamil Mackiewicz i inni. Przy fortepianie i w klubowych fotelach zasiadały gwiazdy „Zielonego Balonika” Teofil Trzciński, Zygmunt Noskowski i Karol Frycz czy Ludwik Puszet. Niestety krótko po przeprowadzce do Poznania Michalik zachorował i zmarł w maju 1926 r., mając zaledwie 55 lat. Wdowa sprzedała willę biznesmenowi Bogdanowi Leitgeberowi, zastrzegając sobie prawo zabrania mebli i pamiątek z „Jamy”. Gdzie znajdują się dzisiaj, nie wiadomo.

Piękna historia, a jaka będzie przyszłość willi?

Patrzymy na nią z nadzieją. Nasz plan, to budowa Centrum Innowacyjności i Edukacji Społecznej Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN.

Co się z tym wiąże?

Przedmiotem projektu jest przebudowa wielorodzinnego budynku mieszkalnego, wraz ze zmianą sposobu jego użytkowania. Inwestycja, poza remontem, obejmuje również zagospodarowanie terenu działki. Nieruchomość, której dotyczy projekt, wpisana została do rejestru zabytków i na tej podstawie, wraz z otoczeniem, podlega ścisłej ochronie konserwatorskiej. Dlatego przywrócenie jej świetności wymaga działań zgodnych z opinią wydaną przez konserwatora zabytków, z zachowaniem elementów oryginalnych. To znacząca inwestycja. Wolnostojący pięciokondygnacyjny budynek składa się z dwóch samodzielnych, ale połączonych ze sobą kamienic. Obiekt wybudowano na przełomie XIX i XX w. Przez ostatnie dziesięciolecia mieściły się w nim mieszkania komunalne. Od 2010 roku, willa jest nieużytkowana. Obecnie wszystkie elementy budynku wymagają oczyszczenia, wzmocnienia i renowacji. 

Jaki jest zakres remontu?

To nie remont, a wręcz odbudowa. Po adaptacji kamienice nadal tworzyć będą jedną bryłę. Generalnie zachowany zostanie układ pomieszczeń jak i forma architektoniczna, istniejąca stolarka i przeszklenia. Za zgodą Miejskiego Konserwatora Zabytków, zniszczona stolarka okienna wymieniona zostanie na analogiczną do zabytkowej. Podobnie docieplony dach zyska oryginalne pokrycie. Zmienimy też oświetlenie. Oczywiście, instalacje sanitarne, elektryczne i inne dostosujemy do naszych czasów.

Co tam będzie zlokalizowane?

Tak jak już wspomniałem będzie tam Centrum Innowacyjności i Edukacji Społecznej Instytutu Chemii Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk. Zakładamy możliwie ścisłe powiązanie badań podstawowych z działalnością innowacyjną i edukacją społeczną. Pomieszczenia w nowym budynku zaadaptowane zostaną na potrzeby zarówno już istniejącego, Poznańskiego Centrum Archeogenomiki oraz Europejskiego Centrum Bioinformatyki i Genomiki, jak i nowo tworzonego Centrum Biomedycyny Systemowej. Znajdzie się również miejsce na Inkubator Przedsiębiorczości, w którym naukowcy będą mogli podejmować działania zmierzające do komercjalizacji wiedzy i technologii, mających swoje źródło w już prowadzonych pracach. Niezwykle istotnym elementem będzie także Centrum Edukacji Społecznej z laboratoriami pokazowymi i salami wykładowymi.

To bardzo ambitne plany, jednak nauka w Polsce, to obszar nadal niedofinansowany.

My, mimo wszystko stawiamy na rozwój, co więcej staramy się by był on dynamiczny. To właśnie takie optymistyczne spojrzenie na otaczającą nas rzeczywistość zaowocowało w ostatnich latach powołaniem dwóch, wspomnianych już unikatowych centrów. Prowadzone w nich badania stworzyły solidne podstawy nie tylko do podejmowania partnerskiej współpracy z licznymi zagranicznymi placówkami naukowymi, lecz i do skutecznego konkurowania z nimi. Centra te ułatwiają wielu polskim i zagranicznym zespołom badawczym dostęp do specjalistycznej aparatury a zatrudnieni w nich naukowcy dzielą się swoją wiedzą i doświadczeniem. Godny podkreślenia jest fakt, iż mimo organizacyjno-formalnej odrębności oba centra bardzo ściśle współpracują ze sobą, a także ze wszystkimi działającymi w ICHB PAN zakładami naukowymi.

Proszę o dwa słowa o Europejskim Centrum Bioinformatyki i Genomiki...

...powstało ono w efekcie wieloletniej współpracy między Instytutem Chemii Bioorganicznej PAN a Instytutem Informatyki Politechniki Poznańskiej. Składa się z sześciu wysoko wyspecjalizowanych biologicznych i biochemicznych pracowni ulokowanych w ICHB PAN oraz pięciu bioinformatycznych pracowni ulokowanych na terenie Politechniki Poznańskiej. Infrastrukturę stanowi kompleksowy zbiór urządzeń laboratoryjnych i specjalistycznej aparatury badawczej, umożliwiający realizację wielokierunkowych badań genomów, transkryptomów, proteomów i metabolomów roślin, zwierząt i ludzi, jak również bioinformatyczną analizę, przetwarzanie oraz gromadzenie danych. Obecnie Centrum, we współpracy z partnerem biznesowym jakim jest Centrum Badań DNA sp. z o. o. realizuje projekt zmierzający do stworzenia Genomicznej Mapy Polski. Projekt ten jest finansowany w głównej mierze ze środków Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 (działanie 4.2)

Nieco młodsze jest Poznańskie Centrum Archeogenomiki. Zostało utworzone w 2013 roku z inicjatywy ICHB PAN. W jego skład weszły trzy jednostki badawcze: Wydział Historyczny Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, Wydział Biologii UAM oraz Instytut Chemii Bioorganicznej PAN. W roli partnera uczestniczy grupa niemieckich historyków z uniwersytetu w Münster. W Centrum prowadzone są interdyscyplinarne badania historyczne, archeologiczne, antropologiczne, genetyczne i genomiczne populacji zamieszkujących region obecnej Polski od czasów prehistorycznych do współczesnych. Doskonałym przykładem takich badań są prace realizowane w ramach projektu SYMFONIA zatytułowanego: „Dynastia i społeczeństwo państwa Piastów w świetle zintegrowanych badań historycznych, antropologicznych i genomicznych”, którego podstawowym celem jest znalezienie odpowiedzi na szereg pytań, istotnych z punktu widzenia historii Polski oraz Europy.

Głównym zadaniem, znajdującego się w fazie projektowania Centrum Biomedycyny Systemowej będzie rozwój technik oraz podejść umożliwiających wielopoziomową i wielowymiarową analizę złożonych układów biologicznych, całych organizmów, bądź ich wybranych fragmentów. Procesem, który szczególnie nas interesuje jest re – i degeneracja komórek oraz organów. Zgodnie z przyjętymi założeniami pozyskana wiedza wykorzystana zostanie do modelowania skomplikowanych procesów zarówno fizjologicznych jak i patologicznych, do konstruowania nowych testów znajdujących zastosowanie w profilaktyce i diagnostyce medycznej, do tworzenia nowych strategii terapeutycznych i identyfikacji nowych biomarkerów.

Zastosowanie teorii systemów w naukach biologicznych wiąże się z koniecznością stosowania wielkoskalowych, wysokoprzepustowych metod umożliwiających równoczesną obserwację i analizę wielu komponentów składających się na badany system na przykład genomu, proteomu, i metabolomu. W rezultacie naukowcy są w stanie postrzegać organizmy żywe w dotychczas niespotykany, dogłębny i całościowy sposób. Wyjątkowa złożoność oraz wysokospecjalistyczny charakter wspomnianych metod badawczych, szeroki zakres oraz ogromna ilość generowanych danych, szybki rozwój wiedzy, wszystko to sprawia, że przeniesienie najnowszych osiągnięć biologii i biomedycyny systemowej do praktycznych obszarów życia, jak np. opieka zdrowotna, jest niezmiernie trudne. Pożądany efekt można osiągnąć wyłącznie poprzez zastosowanie zaawansowanych technik gromadzenia i przetwarzania danych tzw. big data, metod uczenia maszynowego i sztucznej inteligencji.

Jakie będą działania i co proponuje Centrum?

Naszym strategicznym celem jest stworzenie ekosystemu ułatwiającego i przyspieszającego rozwój innowacyjnych produktów i technologii, które przyczynią się do wejścia Polski i Europy na ścieżkę wzrostu gospodarczego.

Z uwagi na fakt, że we wszystkich trzech Centrach realizowane będą nowatorskie projekty o dużym potencjale aplikacyjnym zwłaszcza w obszarze biotechnologii, farmacji i medycyny, naturalnym działaniem będzie utworzenie Inkubatora Przedsiębiorczości. Zostaną w nim wydzielone trzy niezależne moduły, składające się z laboratorium oraz niewielkiego gabinetu. Moduły te udostępniane będą na okres 2-3 lat pracownikom mającym pomysł na skomercjalizowanie wiedzy i technologii mających swoje źródło w prowadzonych przez nich badaniach.

Jednym z najważniejszych wyzwań stojących przed współczesną nauką jest skuteczne edukowanie oraz informowanie społeczeństwa o najnowszych odkryciach i wynalazkach, w tym prezentacja zidentyfikowanych szans i zagrożeń. Chcąc sprostać temu zadaniu planujemy utworzenie nowoczesnego Centrum Edukacji szkolącego pracowników nauki, lecz przede wszystkim promującego naukę i jej osiągnięcia. Centrum Edukacji dysponować będzie zarówno pokazowymi laboratoriami, w których młodzi naukowcy, studenci, a także uczniowie będą mogli w sposób praktyczny zapoznawać się z nowoczesnymi metodami badawczymi i pracą naukowców. Dodatkowym wsparciem dla nowotworzonego Centrum Edukacji będzie istniejące już w ICHB PAN centrum konferencyjne ulokowane w bezpośrednim sąsiedztwie przy ul. Wieniawskiego 17/19, w którym odbywać się będą większe spotkania oraz ogólnodostępne prelekcje. Wykłady, szkolenia oraz zajęcia praktyczne propagować będą dziedziny nauki, wokół których koncentruje się nasza działalność, ponadto stanowić będą istotny czynnik stymulujący rozwój świadomego społeczeństwa obywatelskiego.

Na poddaszu budynku ulokowana zostanie wirtualna biblioteka wraz z pokojami do cichej pracy, a w przyziemiu zaplecze laboratoryjno-techniczne służące wszystkim laboratoriom wchodzącym w skład Centrum. Dodatkowo zostanie tam zorganizowane laboratorium izolacji kopalnego DNA. Ze względu na charakter prowadzonych w nim prac i konieczność unikania jakichkolwiek zanieczyszczeń współczesnym DNA, laboratorium to musi być całkowicie odizolowane, sterylne i odpowiednio zabezpieczone.

Poznań nie tylko zyska odnowiony zabytek, ale miejsce rozwoju naukowego i biznesowego.

Przywracając świetność secesyjnemu budynkowi, podejmujemy ważne wyzwanie, któremu jak wierzę, jesteśmy w stanie sprostać.

Obecnie zdewastowany, przez lata nieremontowany budynek, ulega powolnej, lecz systematycznej degradacji. Kamienica powstała w 1910 r., niszczejąca perła poznańskiej architektury nie nadaje się do użytkowania. Realizując założony projekt ICHB PAN nie tylko przyczynimy się do zachowania obiektu dziedzictwa narodowego i przywrócenia go społeczeństwu, lecz również odpowiemy na szereg problemów dotyczących obszaru rewitalizacji miasta przyczyniając się do jego realnego ożywienia. Nasze działania ukierunkowane będą na realizację praktycznie wszystkich celów strategicznych miasta Poznania, w tym przede wszystkim wzmocnienie aktywności gospodarczej, kulturalnej i społecznej oraz przywrócenie ciągłości struktur urbanistycznych i estetyki przestrzeni miejskiej.

Reklama
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria
  • Galeria

 © Merkuriusz Polska | Redakcja: tel. +48 501 180 575, +48 515 079 888, redakcja@merkuriusz.com.pl 

xnxx