środa, 19 styczeń 2022 23:00

O badaniach nad dobrostanem zwierząt

prof. dr hab. Piotr Ślósarz prorektor ds. studiów UPP, kierownik Katedry Hodowli Zwierząt i Oceny Surowców. Członek Krajowej Rady Klasyfikacji Tusz Zwierząt Rzeźnych. 

MZ: Przewodniczy Pan Katedrze Hodowli Zwierząt i Oceny Surowców. Proszę nieco opowiedzieć o swoich najnowszych osiągnięciach naukowych.

Piotr Ślósarz: Cóż, badania i rozwój naukowy to proces ciągły, nie sposób mówić o osiągnięciach najnowszych bez odwołania się do korzeni. W moim wypadku te korzenie są związane z wytwarzaniem nowych linii i ras owiec. Miałem zaszczyt uczestniczyć w pracach zespołu, który wyhodował pierwsze w Polsce syntetyczne rasy mięsne: białogłową i czarnogłową owcę mięsną oraz szereg cennych linii krzyżowniczych. Wcześniej, zanim podjąłem pracę na uczelni, w naszej jednostce wytworzono owcę wielkopolską – drugą pod względem liczebności rasę owiec w Polsce, co świadczy o jej znaczeniu w okresie rozkwitu krajowego owczarstwa. Tworzenie nowych populacji zwierząt hodowlanych było istotnym trendem w badaniach zootechnicznych w połowie XX wieku i nasz wydział ma tutaj wielkie osiągnięcia. Poza wspominanymi już rasami owiec trzeba przypomnieć dwie rasy świń: złotnicką białą oraz złotnicką pstrą – rasy objęte dzisiaj programem ochrony zasobów genetycznych. Prowadzenie ksiąg hodowlanych i ocenę użytkowości tych zwierząt powierzono naszemu zespołowi, co stanowi swoisty pomost pomiędzy przeszłymi dokonaniami a teraźniejszością badań prowadzonych w katedrze, którą kieruję.

W ten sposób doszliśmy do współczesnego profilu naukowego Katedry Hodowli Zwierząt i Oceny Surowców, który obejmuje szeroki zakres zagadnień dotyczących chowu, hodowli i użytkowania głównych gatunków zwierząt gospodarskich (bydła, trzody chlewnej, owiec, kóz, zwierząt futerkowych i drobiu) w kontekście ich dobrostanu, behawioru oraz pozyskiwania wysokiej jakości produktów (mięsa, mleka, jak, okrywy włosowej) o walorach prozdrowotnych. Właśnie dobrostan zwierząt, który pozwala na uzyskiwanie wysokiej jakości produktów zwierzęcych i w efekcie produkcję zdrowej żywności o walorach funkcjonalnych i prozdrowotnych jest swoistą osią współczesnych zintegrowanych badań zootechnicznych i weterynaryjnych. Jest to naturalna odpowiedź na aktualne oczekiwania społeczne związane z rosnącą świadomością konieczności ochrony zwierząt i ich humanitarnego traktowania oraz potrzebą zdrowego odżywiania się i ekologicznego sposobu życia. Te dwa aspekty: dobrostan zwierząt i dobra jakość produktów są nierozerwalnie powiązane, nie można uzyskać wysokiej produktywności od zwierząt chorych, zaniedbanych, utrzymywanych w niewłaściwych warunkach. Dlatego właśnie, świadomi i dobrze wykształceni hodowcy zwierząt – zootechnicy i lekarze weterynarii – są w awangardzie troski o właściwie rozumianą, racjonalną ochronę praw i dobrostanu zwierząt, mimo często powierzchownego i zniekształconego obrazu w środkach masowego przekazu. Dobrym przykładem takiego kierunku działania jest aktualnie realizowany w naszym zespole projekt poprawy dobrostanu trzody chlewnej poprzez stałe monitorowanie zmian ich behawioru oraz temperatury ciała za pomocą kamer termowizyjnych, co pozwala na wczesne wykrywanie stanów subklinicznych i klinicznych, wczesne izolowanie zwierząt chorych lub zagrożonych od reszty stada i w ten sposób ograniczenie zużycia leków. W efekcie uzyskujemy poprawę dobrostanu zwierząt oraz poprawę jakości i bezpieczeństwa pozyskiwanego mięsa. W naszej jednostce funkcjonuje szereg zespołów badawczych integrujących zootechników i lekarzy weterynarii w badaniach nad wpływem warunków środowiskowych na produkcyjność zwierząt, jakość higieniczną i wartość odżywczą pozyskiwanych surowców. Prowadzone są m.in. intersujące badania dot. wartości odżywczej jaj rożnych, w tym niszowych gatunków drobiu; testowane są innowacyjne produkty z mleka owiec, kóz i klaczy; badana jest jakość mięsa rożnych gatunków zwierząt, w tym rodzimych ras świń w kontekście produkcji wyrobów delikatesowych.

Ten ostatni aspekt oceny wartości rzeźnej i jakości mięsa różnych gatunków zwierząt jest najbliższy moim zainteresowaniom naukowym. Zapoczątkowałem prowadzenie w Polsce badań nad wykorzystaniem ultrasonografii do nieinwazyjnego szacowania marmurkowatości (zawartości i rozmieszczenia tłuszczu śródmięśniowego) u żywych owiec oraz w tuszach jagnięcych. Jestem współtwórcą patentu obejmującego niektóre elementy tej metodyki. Obecnie, badanie te zostały przeniesione na trzodę chlewną i bydło mięsne jako gatunki o istotnym znaczeniu dla produkcji wysokiej jakości mięsa. Problem nieinwazyjnego szacowania marmurkowatości mięsa ma istotne znaczenie w procesie klasyfikacji technologicznej tusz zwierzęcych, poszerzając zakres tej klasyfikacji i zwiększając jej dokładność. W zakończonych niedawno badaniach, w szerokim interdyscyplinarnym zespole, udało się nam opracować i wdrożyć zautomatyzowany aparat do klasyfikacji tusz trzody chlewnej oparty o trójwymiarową analizę obrazu zwierząt. Wykorzystano w tych badaniach metodę skaningu laserowego oraz tzw. kamery głębi. Zaletą proponowanej metody jest odporność na wpływ środowiska panującego w zakładzie ubojowym oraz niewielka ilość zajmowanego miejsca na linii technologicznej. Obecnie pracujemy nad podobnym rozwiązaniem do klasyfikacji bydła mięsnego, poszerzonym o moduł usprawniający i automatyzujący pozyskiwanie informacji o stanie zdrowia poszczególnych ubijanych zwierząt. Taka wielostronna i obiektywna klasyfikacja zwierząt rzeźnych służy bezpośrednio interesom hodowcy – jako informacja zwrotna o oczekiwaniach i potrzebach przemysłu mięsnego i konsumentów, a także informacja o stanie zdrowia – zatem, m.in. o dobrostanie hodowanych zwierząt. W ten sposób można budować prawidłowe relacje uczestników całego łańcucha producentów i konsumentów żywności – to zadanie na dalsze lata.

Warte uwagi

Organizujemy eventy firmowe

event1

Dom Wydawniczy Netter – wydawca magazynu Merkuriusz Polska prowadzi również działalność w obszarze organizowania konferencji, zjazdów, jubileuszy oraz „lecia” firm. Możemy pochwalić się ciekawymi rozwiązaniami, pełnym oddaniem w realizację danego projektu i fantazją. Najważniejszy dla nas jest zleceniodawca i to jemu służymy całą naszą wiedzą, dlatego uważamy, że warto być właśnie z nami.

Więcej…

 © Merkuriusz Polska | Redakcja: tel. +48 501 180 575, +48 515 079 888, Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.